ദുബായ്: ഇറാനുമേൽ ഉപരോധം പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതും എണ്ണ വിൽക്കാനുള്ള അവകാശം റദ്ദാക്കുന്നതും വഴി ആ രാജ്യത്തിന്റെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ ശ്വാസംമുട്ടിച്ച്, ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലുള്ള നിയന്ത്രണം ഉപേക്ഷിക്കാൻ അവരെ പ്രേരിപ്പിക്കാമെന്നാണ് പ്രസിഡന്റ് ട്രംപ് കണക്കുകൂട്ടുന്നത്. എന്നാൽ, ഈ സമ്മർദ്ദത്തെ അതിജീവിക്കാനാകുമെന്ന് ടെഹ്റാനും കരുതുന്നു. ചുരുങ്ങിയ കാലയളവിലെങ്കിലും, പുതുതായി ഏർപ്പെടുത്തിയ സാമ്പത്തിക സമ്മർദ്ദം സാധാരണക്കാരായ ഇറാനികളെ ദോഷകരമായി ബാധിക്കുകയും, കടലിടുക്കിൽ വിനാശകരമായ ഒരു പ്രതിസന്ധി നിലനിൽക്കുകയും ചെയ്യുമെന്നതാണ് ഇതിലെ അപകടസാധ്യത.
തുടർച്ചയായി ആറാം ദിവസവും ഇറാനിലെ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾക്കുനേരെ ആക്രമണം നടത്തിയതായി യുഎസ് സെൻട്രൽ കമാൻഡ് വ്യാഴാഴ്ച അറിയിച്ചു. സംഘർഷം അവസാനിപ്പിക്കാൻ ജൂണിലുണ്ടാക്കിയ കരാർ തകർന്നതോടെ ഇറാനു ലഭിച്ചിരുന്ന സാമ്പത്തിക ആശ്വാസം ഇല്ലാതായി. കടം വാങ്ങി നിത്യോപയോഗ സാധനങ്ങൾ വാങ്ങുന്ന കുടുംബങ്ങളെ ഇത് കൂടുതൽ ദുരിതത്തിലാക്കി. എണ്ണവരുമാനം കുറയുന്നതിനും, ബിസിനസ്സ് സ്ഥാപനങ്ങൾ നിക്ഷേപം മാറ്റിവെക്കുന്നതിനും, കുടുംബങ്ങൾ ചെലവുകൾ കൂടുതൽ വെട്ടിക്കുറയ്ക്കുന്നതിനും ഇത് കാരണമായേക്കാം.
ഭരണകൂടത്തിന്റെ നിലനിൽപ്പിന് ഭീഷണിയാകുമെന്ന് അംഗീകരിക്കുന്നതിനേക്കാൾ, ജനങ്ങൾക്ക് വലിയ ദുരിതങ്ങൾ നൽകാനും തയ്യാറാണെന്ന് ഇറാനിലെ ഭരണാധികാരികൾ മുൻപും തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്. "ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലുള്ള നിയന്ത്രണം നിലനിർത്തുന്നതിനും തുടരുന്നതിനും വേണ്ടി, അമേരിക്കയുടെ ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള ഉപരോധം ഉൾപ്പെടെയുള്ള വലിയ വില നൽകാൻ ഇറാൻ തയ്യാറാണ്," യൂറോപ്യൻ കൗൺസിൽ ഓൺ ഫോറിൻ റിലേഷൻസിലെ ഇറാൻ വിദഗ്ധയായ എല്ലി ഗെറാൻമയേഹ് പറഞ്ഞു. "ഇറാനിയൻ ചിന്താഗതിയിൽ, ഒരു ദിവസം കൂടി അതിജീവിക്കുക, പിന്നെയെകാം അടുത്ത ദിവസം എന്നതാണ് കാര്യം."
ഉപരോധം തിരിച്ചുവരുന്നത് തകർന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ കൂടുതൽ വഷളാക്കുമെന്ന് ആശങ്കപ്പെടുന്ന പ്രായോഗികവാദികളും അമേരിക്കയ്ക്കെതിരായ ശക്തമായ ആയുധമെന്ന നിലയിൽ കടലിടുക്കിൽ കർശന നിയന്ത്രണം വേണമെന്ന് ആഗ്രഹിക്കുന്ന കടുത്ത നിലപാടുകാരും തമ്മിൽ ഭരണകൂടത്തിനുള്ളിൽ വിള്ളൽ വർധിക്കുന്നതായി ഒരു ഇറാനിയൻ നയതന്ത്രജ്ഞൻ പറഞ്ഞു. ഈ സമ്മർദ്ദം വർധിച്ചുകൊണ്ടേയിരിക്കും. നാലോ അഞ്ചോ മാസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഉപരോധം ഇറാനിലെ എണ്ണവരുമാനം ഏതാണ്ട് പൂജ്യത്തിലേക്ക് എത്തിച്ചേക്കാമെന്നും, അതുവഴി വിദേശനാണ്യം ലഭിക്കുന്ന പ്രധാന സ്രോതസ്സ് ഭരണകൂടത്തിന് നഷ്ടപ്പെടുമെന്നും ചില വിശകലന വിദഗ്ധർ കണക്കാക്കുന്നു.
വർഷത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ സംഭവിച്ചതുപോലെ സാമ്പത്തിക തകർച്ച ഭരണകൂടത്തെ ഇളക്കിമറിക്കുമോ എന്ന് ടെഹ്റാനിലെ ഏറ്റവും പ്രായോഗിക ചിന്താഗതിക്കാരായ നേതാക്കൾ ഭയപ്പെടുന്നുണ്ട്. അന്ന് നടന്ന കടുത്ത അടിച്ചമർത്തൽ നടപടികൾ ട്രംപിനെ യുദ്ധം തുടങ്ങാനുള്ള തീരുമാനത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നതിൽ ഒരു ഘടകമായിരുന്നു. ചുരുങ്ങിയപക്ഷം, വാഷിംഗ്ടൺ കടുത്ത സാമ്പത്തിക പ്രഹരമേൽപ്പിച്ചിട്ടും കടലിടുക്കിന്റെ കാര്യത്തിൽ ഇറാൻ പെട്ടെന്ന് വിട്ടുവീഴ്ചയ്ക്ക് തയ്യാറാകാത്തതും, അതേസമയം ദരിദ്രവും കൂടുതൽ അസ്ഥിരവുമായ ഒരു സമൂഹത്തെ ടെഹ്റാൻ നയിക്കേണ്ടിവരുന്നതുമായ വിനാശകരമായ ഒരു പ്രതിസന്ധി ഉടലെടുക്കാനുള്ള സാധ്യത വർധിച്ചുവരികയാണ്.
"പുനരാരംഭിച്ച ഉപരോധം ഈ ദുരിതം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും കറൻസിയുടെ മൂല്യത്തകർച്ച, പണപ്പെരുപ്പം, ക്ഷാമം, ഫാക്ടറികൾ അടച്ചുപൂട്ടൽ, തൊഴിൽ നഷ്ടം എന്നിവയിലേക്ക് നയിക്കുകയും ചെയ്യും," ഇറാനിലെ സോഷ്യൽ സെക്യൂരിറ്റി ഓർഗനൈസേഷനിലെ മുൻ ഉദ്യോഗസ്ഥനും സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധനുമായ ഹാദി കഹൽസാദെ പറഞ്ഞു. "സാമ്പത്തികമായി ഏറ്റവും ദോഷകരമായ ഘടകം ഒരുപക്ഷേ സ്ഥിരതയിലേക്കുള്ള വ്യക്തമായ സാധ്യതകളുടെ അഭാവവും നിലവിലുള്ള അനിശ്ചിതത്വവുമാണ്."
ഡാറ്റാ ദാതാക്കളായ 'കെപ്ലർ' നൽകുന്ന വിവരങ്ങൾ പ്രകാരം, യുഎസും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള പ്രാഥമിക കരാർ ഒപ്പുവെച്ചതിന് ശേഷമുള്ള നാലാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ, ഏകദേശം 5 മുതൽ 6 ബില്യൺ ഡോളർ വരെ മൂല്യമുള്ള 70 ദശലക്ഷം ബാരൽ എണ്ണ ടെഹ്റാൻ കയറ്റി അയച്ചു. ഉപരോധ മേഖലയ്ക്ക് പുറത്ത് കടലിൽ ഏകദേശം 100 ദശലക്ഷം ബാരൽ എണ്ണ ഇറാൻ്റെ കൈവശം ഉണ്ടായിരുന്നു. ഉപരോധം മറികടന്നെത്തിയ ഈ ശേഖരം ഉപരോധത്തിൻ്റെ ആഘാതം ലഘൂകരിക്കാൻ ഇറാനെ സഹായിക്കും. എന്നിരുന്നാലും, ഒടുവിൽ ഉപരോധം കാരണം എണ്ണ സംഭരിച്ചുവെക്കാൻ ഇറാൻ നിർബന്ധിതരാവുകയും, സംഭരണ ടാങ്കുകൾ നിറയുമ്പോൾ ഉൽപ്പാദനം നിർത്തിവെക്കേണ്ടി വരികയും ചെയ്യും. "ഏപ്രിലിൽ യുഎസ് ഏർപ്പെടുത്തിയ ഉപരോധത്തിന് സമാനമായിരിക്കും ഈ ഉപരോധത്തിൻ്റെയും ആഘാതം," കെപ്ലറിലെ ക്രൂഡ് ഓയിൽ വിശകലന വിഭാഗം മേധാവി ഹോമായൂൺ ഫലക്ശാഹി പറഞ്ഞു. "ഉൽപ്പാദനം കുറയുകയും സംഭരണ കേന്ദ്രങ്ങൾ നിറയുകയും ചെയ്യും."
വർഷങ്ങളായുള്ള ഉപരോധങ്ങളുടെയും കുതിച്ചുയരുന്ന പണപ്പെരുപ്പത്തിൻ്റെയും ഇരട്ട ആഘാതത്തിൽ ഇറാൻ്റെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ ഇതിനകം തന്നെ തകർച്ചയുടെ വക്കിലാണ്. ഫാക്ടറികൾക്ക് കേടുപാടുകൾ വരുത്തുക, വ്യാപാര-പണമിടപാടുകൾ തടസ്സപ്പെടുത്തുക, ഇൻ്റർനെറ്റ് ബന്ധം വിച്ഛേദിക്കുക, കറൻസിയുടെ മൂല്യം കൂടുതൽ ദുർബലപ്പെടുത്തുക എന്നിവയിലൂടെ സംഘർഷം ഈ സമ്മർദ്ദങ്ങൾ വർദ്ധിപ്പിച്ചു. ഔദ്യോഗിക കണക്കുകൾ പ്രകാരം, ജൂണിലെ ഉപഭോക്തൃ വില മുൻവർഷത്തെ അപേക്ഷിച്ച് 88.6% വർദ്ധിച്ചു. ജൂലൈയിലെ ആദ്യ ദിവസങ്ങളിൽ മാത്രം, ടെഹ്റാനിൽ ഒരു ട്രേ മുട്ടയുടെ വില 40% വർധിച്ച് 3.30 ഡോളറിന് തുല്യമായ നിരക്കിലെത്തിയെന്ന് ഇറാൻ്റെ 'ഫാർസ്' വാർത്താ ഏജൻസി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. അർദ്ധസൈനിക വിഭാഗമായ 'ഇസ്ലാമിക് റെവല്യൂഷണറി ഗാർഡ് കോർപ്സി'നോട് അടുപ്പമുള്ള ഏജൻസിയാണിത്.
സമീപകാലത്ത് സംഘർഷം വർദ്ധിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ഇൻ്റർനാഷണൽ മോണിറ്ററി ഫണ്ട് തയ്യാറാക്കിയ പ്രവചനങ്ങൾ പ്രകാരം, ഈ വർഷം ഇറാൻ്റെ മൊത്ത ആഭ്യന്തര ഉൽപ്പാദനം 5.4% ചുരുങ്ങുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. കഹൽസാദെയുടെ കണക്കുകൂട്ടലുകൾ പ്രകാരം, ഇറാനിയൻ ആരോഗ്യ ഉദ്യോഗസ്ഥർ ശുപാർശ ചെയ്യുന്ന ഫുഡ് ബാസ്കറ്റ് വാങ്ങാൻ ശേഷിയുള്ളത് ഇറാനിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വരുമാനമുള്ള 3% കുടുംബങ്ങൾക്ക് മാത്രമാണ്. പല കുടുംബങ്ങളും സർക്കാർ പദ്ധതിയിലൂടെ അരി, മാംസം, പാസ്ത തുടങ്ങിയ അവശ്യസാധനങ്ങൾ കടം വാങ്ങിയാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. വരുമാനത്തിൻ്റെ മൂല്യം കുറയുന്നതോടെ, മറ്റു ചിലർ ഭക്ഷണത്തിൽ നിന്ന് മാംസം ഒഴിവാക്കുകയും അവശ്യസാധനങ്ങൾ ഓരോന്നായി മാത്രം വാങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നു. "ഞാൻ വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടിലാണ്," ടെഹ്റാനിലെ 41 വയസ്സുള്ള ഒരാൾ പറഞ്ഞു.
ടെഹ്റാനിലെ 38-കാരിയായ ഒരു സർവകലാശാലാ ആർട്സ് പ്രൊഫസർ പറയുന്നത്, തന്റെ ജോലിക്ക് ആവശ്യമായ ബ്രഷുകൾ, പെയിന്റുകൾ, ക്യാൻവാസ് തുടങ്ങിയവയുടെ വില മാർച്ച് മുതൽ ഇരട്ടിയായി എന്നാണ്. ബ്രെഡ്, വിലകുറഞ്ഞ തരം ചീസ് തുടങ്ങിയ അവശ്യസാധനങ്ങൾ കുടുംബങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വാങ്ങുന്നുണ്ടെങ്കിലും, കടുത്ത സാമ്പത്തിക സമ്മർദ്ദത്തിനിടയിലാണ് അവർ അത് ചെയ്യുന്നത്. എന്നാൽ, സ്ഥിരതയില്ലാത്ത വൈദ്യുതിയെ ആശ്രയിച്ചു പ്രവർത്തിക്കുന്ന, ഓക്സിജൻ മെഷീനെ ആശ്രയിച്ചു കഴിയുന്ന തന്റെ രോഗിയായ ചെറിയ കുട്ടിയെക്കുറിച്ചാണ് അവർക്ക് ഏറ്റവും ആശങ്ക. "വൈദ്യുതി നിലയ്ക്കുകയും കുട്ടിയുടെ ഓക്സിജൻ മെഷീൻ പ്രവർത്തിക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുമോ എന്ന് ഞാൻ എപ്പോഴും ഭയപ്പെടുന്നു," അവർ പറഞ്ഞു.
ഇറക്കുമതിക്കും കറൻസിയെ താങ്ങിനിർത്തുന്നതിനും ആവശ്യമായ വിദേശനാണ്യത്തിന്റെ പ്രധാന ഉറവിടത്തെ ബാധിച്ചുകൊണ്ട്, നിലവിലുള്ള ഉപരോധം ഈ പ്രതിസന്ധി കൂടുതൽ രൂക്ഷമാക്കുമെന്ന് ഭീഷണിപ്പെടുത്തുന്നു. എണ്ണ കയറ്റുമതി കുറയുമ്പോൾ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയിലേക്ക് എത്തുന്ന ഡോളറിന്റെ അളവ് കുറയുകയും, അതുവഴി ഇറക്കുമതി ചെയ്യുന്ന ഭക്ഷണം, മരുന്ന്, വ്യാവസായിക ഘടകങ്ങൾ എന്നിവയുടെ വില കൂടുകയും ചെയ്യുന്നു. ഉയർന്ന ചെലവും സാധനങ്ങളുടെ ക്ഷാമവും നേരിടുന്ന നിർമ്മാതാക്കൾ ഉൽപ്പാദനവും തൊഴിലവസരങ്ങളും വെട്ടിക്കുറയ്ക്കുന്നു; ഇത് മാന്ദ്യവും പണപ്പെരുപ്പവും പരസ്പരം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ദുഷിച്ച ചക്രത്തിന് കാരണമാകുന്നു. ഇറാനിൽ കുറഞ്ഞത് 20 മുതൽ 30 ലക്ഷം വരെ തൊഴിലവസരങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെടാൻ ഈ യുദ്ധം കാരണമാകുമെന്ന് കഹൽസാദെ കണക്കാക്കുന്നു.
അതിനിടയിലും എണ്ണ വിൽപ്പന തുടരാനാകുമെന്നാണ് ഇറാൻ ഉറപ്പിച്ചു പറയുന്നത്. യുഎസ് ഉപരോധങ്ങളെ മറികടക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന സംവിധാനങ്ങൾ വർഷങ്ങളായി തങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കിയിട്ടുണ്ടെന്ന് എണ്ണമന്ത്രി മൊഹ്സെൻ പാക്നെജാദ് ചൊവ്വാഴ്ച പറഞ്ഞു. ഇറാനിയൻ എണ്ണ വിൽപ്പന സുഗമമാക്കുന്ന 'ഷാഡോ ഫ്ലീറ്റ്' (രഹസ്യമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന കപ്പൽ കൂട്ടം) കപ്പലുകൾ, ഷെൽ കമ്പനികൾ (നാമമാത്ര കമ്പനികൾ), വാങ്ങുന്നവർ എന്നിവർക്കെതിരെ യുഎസ് ട്രഷറി കർശന നടപടികൾ സ്വീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, എണ്ണയുടെ ഒഴുക്ക് എത്ര പെട്ടെന്നാണ് നിലച്ചുപോകുമെന്നത് ഏപ്രിലിലെ ഉപരോധത്തിൽ തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ജൂണിൽ താൽക്കാലിക കരാറിലൂടെ കയറ്റുമതി പുനരാരംഭിക്കാൻ അനുവദിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ഇറാനിയൻ ക്രൂഡ് ഓയിൽ കയറ്റുമതിയിൽ വലിയ ഇടിവുണ്ടായിരുന്നു.
അമേരിക്കയുടെ പിടിമുറുക്കൽ: ഇറാന്റെ തകർന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് കൂടുതൽ തിരിച്ചടിയാകും
