ഹോർമുസിൽ നിന്ന് ജോർദാനിലേക്കും എണ്ണവിപണിയിലേക്കും: ഇറാൻ-അമേരിക്ക സംഘർഷം പുതിയ അപകടഘട്ടത്തിൽ

---

അമേരിക്കൻ സൈനിക നടപടിക്ക് മറുപടിയായി ഇറാൻ ജോർദാനിലെ അമേരിക്കൻ സൈനിക താവളത്തെ ലക്ഷ്യമിട്ട് ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈൽ ആക്രമണം നടത്തിയതോടെ പശ്ചിമേഷ്യയിലെ സംഘർഷം കൂടുതൽ അപകടകരമായ ഘട്ടത്തിലേക്ക് കടന്നിരിക്കുകയാണ്. ഇറാൻ ലക്ഷ്യമിട്ടത് ജോർദാനിലെ മുവാഫഖ് സാൽതി വ്യോമതാവളമാണെന്നാണ് അവകാശപ്പെടുന്നത്. അമേരിക്കൻ സൈനിക സാന്നിധ്യമുള്ള ഈ താവളം ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ആക്രമണം, ഇറാൻ-അമേരിക്ക സംഘർഷം നേരിട്ട് മറ്റു രാജ്യങ്ങളുടെ ഭൂപ്രദേശങ്ങളിലേക്കും വ്യാപിക്കുന്നതിന്റെ സൂചനയാണ്.

ഇറാന്റെ ആക്രമണത്തിൽ 20 ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈലുകൾ ജോർദാനിലേക്ക് എത്തിയെന്നും അതിൽ 18 എണ്ണം വ്യോമപ്രതിരോധ സംവിധാനം ഉപയോഗിച്ച് തകർത്തുവെന്നും ജോർദാൻ സൈന്യം വ്യക്തമാക്കി. രണ്ട് മിസൈലുകൾ ജനവാസമില്ലാത്ത പ്രദേശങ്ങളിൽ പതിച്ചതായും സൈന്യം അറിയിച്ചു. വലിയ തോതിലുള്ള നാശനഷ്ടം ഒഴിവാക്കാനായത് ജോർദാന്റെ വ്യോമപ്രതിരോധ സംവിധാനത്തിന്റെ കാര്യക്ഷമത വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, മറ്റൊരു രാജ്യത്തിന്റെ ആകാശപരിധി ഉപയോഗിച്ച് അമേരിക്കൻ സൈനിക കേന്ദ്രത്തെ ആക്രമിക്കുന്ന സാഹചര്യം മേഖലയിൽ വലിയ നയതന്ത്ര പ്രതിസന്ധിക്ക് വഴിവയ്ക്കും.

അമേരിക്കൻ കപ്പലുകൾക്ക് പിന്നാലെ ഇറാന്റെ മറുപടി

സംഘർഷത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ അമേരിക്കൻ സൈന്യം ഇറാനുമായി ബന്ധമുള്ളതായി ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന അഞ്ച് എണ്ണക്കപ്പലുകൾക്ക് നേരെ നടത്തിയ ആക്രമണമാണ് പുതിയ തിരിച്ചടിക്ക് പ്രധാന കാരണം. ഗൾഫ് ഓഫ് ഒമാനിലും പേർഷ്യൻ ഗൾഫിലുമുള്ള എണ്ണക്കപ്പലുകളെയാണ് അമേരിക്ക ലക്ഷ്യമിട്ടത്.

ഇറാന്റെ ഭാഗത്തുനിന്ന് അമേരിക്കൻ നാവിക കപ്പലുകൾക്കെതിരെ ആക്രമണശ്രമങ്ങൾ തുടരുന്ന സാഹചര്യത്തിലാണ് നടപടിയെന്ന് അമേരിക്ക വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അമേരിക്കൻ സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി മാർക്കോ റൂബിയോയുടെ മുന്നറിയിപ്പ് ഈ നയത്തിന്റെ കാഠിന്യം വ്യക്തമാക്കുന്നു: അമേരിക്കൻ നാവികസേനയെ ഇറാൻ വീണ്ടും ലക്ഷ്യമിട്ടാൽ, അതിന് മറുപടിയായി കൂടുതൽ ഇറാനിയൻ എണ്ണക്കപ്പലുകൾ നഷ്ടപ്പെടാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.

ഇതോടെ സൈനിക ഏറ്റുമുട്ടൽ മാത്രമല്ല, ഇറാന്റെ എണ്ണ കയറ്റുമതിയും ആഗോള ഊർജവിപണിയും സംഘർഷത്തിന്റെ നേരിട്ടുള്ള ഭാഗമായി മാറുകയാണ്.

എണ്ണവിലയിലെ കുതിപ്പ്: വിപണി നൽകുന്ന മുന്നറിയിപ്പ്

ആക്രമണങ്ങൾ തുടർന്നതോടെ ബ്രെന്റ് ക്രൂഡ് വില ബാരലിന് 99 ഡോളറിന് മുകളിലെത്തി. അമേരിക്കൻ ണഠക വിലയും 94 ഡോളറിന് മുകളിലേക്ക് ഉയർന്നു. തുടർച്ചയായ നാലാം സെഷനിലും എണ്ണവില ഉയർന്നത് വിപണിയിലെ ആശങ്കയുടെ തോത് വ്യക്തമാക്കുന്നു.

ഇവിടെ പ്രധാന ചോദ്യം എണ്ണ ഉൽപാദനത്തേക്കാൾ ഗതാഗത സുരക്ഷയാണ്. എണ്ണ നീക്കത്തിന് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കടൽപാതകളിലൊന്നായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന് സമീപമാണ് ഇപ്പോഴത്തെ സംഘർഷത്തിന്റെ പ്രധാന കേന്ദ്രം. ഇവിടെ കപ്പൽഗതാഗതത്തിന് തടസ്സമുണ്ടാകുകയോ എണ്ണക്കപ്പലുകൾക്ക് നേരെയുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ വർധിക്കുകയോ ചെയ്താൽ, ഉൽപാദനം സാധാരണ നിലയിലുണ്ടെങ്കിലും ആഗോള വിപണിയിൽ വിതരണം സംബന്ധിച്ച ഭയം ശക്തമാകും.

അതിനാൽ നിലവിലെ വിലക്കയറ്റം യുദ്ധത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ സാമ്പത്തിക ആഘാതത്തിന്റെ തുടക്കമാത്രമായിരിക്കാം.

'അണ്ടർവാട്ടർ ഡ്രോൺ' പിടിച്ചെന്ന ഇറാന്റെ അവകാശവാദം

സംഘർഷത്തിന് മറ്റൊരു സാങ്കേതിക മാനം നൽകുന്നതാണ് ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന്റെ പ്രവേശന ഭാഗത്ത് അമേരിക്കയുടെ ആളില്ലാ അണ്ടർവാട്ടർ വാഹനത്തെ പിടിച്ചെടുത്തെന്ന ഇറാന്റെ അവകാശവാദം.

ഇറാൻ പറയുന്നതനുസരിച്ച്, അമേരിക്കൻ പ്രതിരോധ സാങ്കേതികവിദ്യാ കമ്പനിയായ ആൻഡുറിൽ നിർമ്മിച്ച Dive-LD എന്ന സ്വയംനിയന്ത്രിത അണ്ടർവാട്ടർ വാഹനമാണ് പിടിയിലായത്. കടൽത്തട്ടിന്റെ മാപ്പിങ്, മൈൻ പ്രതിരോധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ, രഹസ്യാന്വേഷണ സഹായം, കടലിനടിയിലെ കേബിളുകളും പൈപ്പ്‌ലൈനുകളും പരിശോധിക്കൽ തുടങ്ങിയ ആവശ്യങ്ങൾക്കാണ് ഇത്തരം വാഹനങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത്.

എന്നാൽ അമേരിക്കൻ പ്രതിരോധ വകുപ്പിന്റെ വിശദീകരണം വ്യത്യസ്തമാണ്. പ്രവർത്തനത്തിനിടെ തകരാറിലായ ഒരു പഴയ മോഡൽ അണ്ടർവാട്ടർ ഡ്രോണാണിതെന്നും അതിൽ രഹസ്യ വിവരങ്ങളോ ക്ലാസിഫൈഡ് സോണാർ-റഡാർ സംവിധാനങ്ങളോ ഉണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നും അമേരിക്ക പറയുന്നു.

അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഈ സംഭവത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ സൈനിക പ്രാധാന്യം ഇപ്പോൾ വ്യക്തമായിട്ടില്ല. എന്നാൽ ഇറാൻ അമേരിക്കൻ സൈനിക സാങ്കേതികവിദ്യ പിടിച്ചെടുത്തുവെന്ന അവകാശവാദം തന്നെ ഒരു പ്രചാരണ വിജയമായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.

സംഘർഷം എവിടേക്കാണ് നീങ്ങുന്നത്?

ഇപ്പോൾ സംഭവവികാസങ്ങൾ മൂന്ന് തലങ്ങളിലാണ് മുന്നേറുന്നത്.

ഒന്നാമതായി, സൈനിക തലത്തിൽ അമേരിക്കയും ഇറാനും പരസ്പരം തിരിച്ചടിക്കുന്ന ചക്രത്തിലേക്ക് കൂടുതൽ ആഴത്തിൽ കടക്കുകയാണ്. രണ്ടാമതായി, ഭൗമരാഷ്ട്രീയ തലത്തിൽ, ജോർദാൻ പോലുള്ള രാജ്യങ്ങൾ നേരിട്ട് സംഘർഷത്തിന്റെ പരിധിയിലേക്ക് വലിച്ചിഴയ്ക്കപ്പെടുന്നു. മൂന്നാമതായി, സാമ്പത്തിക തലത്തിൽ, എണ്ണവിലയിലൂടെയും കപ്പൽഗതാഗത സുരക്ഷയിലൂടെയും സംഘർഷത്തിന്റെ ആഘാതം പശ്ചിമേഷ്യയ്ക്ക് പുറത്തേക്കും വ്യാപിക്കുന്നു.

ഏറ്റവും വലിയ അപകടസാധ്യത സംഘർഷം നിയന്ത്രണാതീതമാകുന്നതാണ്. അമേരിക്കൻ സൈനിക കേന്ദ്രങ്ങൾക്കും കപ്പലുകൾക്കും നേരെയുള്ള ഇറാന്റെ ആക്രമണം വർധിച്ചാൽ, അമേരിക്കയുടെ തിരിച്ചടിയും ശക്തമാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതേസമയം ഇറാന്റെ എണ്ണക്കപ്പലുകളെയും കടൽമാർഗങ്ങളെയും ലക്ഷ്യമിടുന്ന നടപടികൾ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ കപ്പൽഗതാഗതത്തെ ബാധിച്ചാൽ, പ്രാദേശിക സംഘർഷം ആഗോള ഊർജപ്രതിസന്ധിയായി മാറാനുള്ള സാധ്യതയും ഉയരും.

അതിനാൽ ഇപ്പോഴത്തെ സംഭവങ്ങളെ വെറും 'ഇറാൻ തിരിച്ചടിച്ചു, അമേരിക്ക മറുപടി നൽകി' എന്ന ലളിതമായ സമവാക്യത്തിൽ കാണാനാകില്ല. മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങൾ, എണ്ണക്കപ്പലുകൾ, ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക്, അണ്ടർവാട്ടർ ഡ്രോണുകൾ, എണ്ണവില-ഇവയെല്ലാം ഒരേ സംഘർഷത്തിന്റെ പരസ്പരം ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെട്ട ഘടകങ്ങളായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്.

ഇനി നിർണായകമാകുന്നത് അടുത്ത ഘട്ടത്തിൽ അമേരിക്കയും ഇറാനും തിരിച്ചടിയുടെ പരിധി എത്രത്തോളം നിയന്ത്രിക്കുന്നു എന്നതാണ്. ആ നിയന്ത്രണം നഷ്ടപ്പെട്ടാൽ, ഇന്നത്തെ പ്രാദേശിക സൈനിക ഏറ്റുമുട്ടൽ നാളത്തെ വലിയ പശ്ചിമേഷ്യൻ പ്രതിസന്ധിയായി മാറാൻ അധികം സമയം വേണ്ടിവരില്ല.