ബംഗ്ലാദേശ് മുൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഷെയ്ഖ് ഹസീന സ്വന്തം രാജ്യത്തേക്ക് തിരികെ വരികയാണെങ്കിൽ, അവർക്ക് ലഭിച്ച വധശിക്ഷ നേരിടുകയല്ലാതെ മറ്റ് നിയമപരമായ മാർഗ്ഗങ്ങളൊന്നുമില്ലെന്ന് ബംഗ്ലാദേശിലെ അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൈം ട്രിബ്യൂണൽ ചീഫ് പ്രോസിക്യൂട്ടർ എം.ഡി. അമിനുൽ ഇസ്‌ലാം വ്യക്തമാക്കി. ഇന്ത്യയിൽ അഭയം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഷെയ്ഖ് ഹസീന ഡിസംബറിൽ ബംഗ്ലാദേശിലേക്ക് മടങ്ങാൻ താല്പര്യം പ്രകടിപ്പിച്ച പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് പ്രോസിക്യൂട്ടറുടെ ഈ ശക്തമായ മുന്നറിയിപ്പ്.
2024-ൽ നടന്ന വിദ്യാർത്ഥി പ്രക്ഷോഭത്തെ ക്രൂരമായി അടിച്ചമർത്തിയതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട്, മാനവികതയ്‌ക്കെതിരായ കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ ചുമത്തി 2025 നവംബറിലാണ് ബംഗ്ലാദേശ് ഇന്റർനാഷണൽ ക്രൈംസ് ട്രൈബ്യൂണൽ ഷെയ്ഖ് ഹസീനയ്ക്ക് വധശിക്ഷ വിധിച്ചത്. എന്നാൽ, തനിക്കെതിരായ ആരോപണങ്ങൾ നിഷേധിച്ച ഹസീന, ഈ വിധിയെ തള്ളിക്കളയുകയും, തന്റെ അഭാവത്തിൽ നടന്ന വിചാരണയുടെ നിഷ്പക്ഷതയെ ചോദ്യം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.
വധശിക്ഷാ വിധിക്കെതിരെ അപ്പീൽ നൽകാനുള്ള നിയമപരമായ സമയപരിധി (30 ദിവസം) ഹസീന നേരത്തെ തന്നെ ലംഘിച്ചതായും ഇനി മറ്റൊരു നിയമപരമായ വഴി അവർക്ക് മുന്നിലില്ലെന്നും പ്രോസിക്യൂട്ടർ അറിയിച്ചു. ശിക്ഷാവിധിക്കെതിരെ അപ്പീൽ നൽകാനുള്ള സമയപരിധി 79-കാരിയായ ഈ പിടികിട്ടാപ്പുള്ളിക്ക് നഷ്ടമായെന്നും, അതിനാൽ ഇനി നിയമപരമായ മറ്റ് വഴികളൊന്നും അവശേഷിക്കുന്നില്ലെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു. "വിധിയുടെ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കൽ നേരിടുകയല്ലാതെ ഹസീനയ്ക്ക് മറ്റ് ഓപ്ഷനുകളില്ല" എന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.
ഡിസംബറിൽ ബംഗ്ലാദേശിലേക്ക് മടങ്ങാനുള്ള പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി, ന്യൂഡൽഹിയിലെ ഹൈക്കമ്മീഷൻ വഴി പുതിയ ബംഗ്ലാദേശി പാസ്‌പോർട്ടും ദേശീയ തിരിച്ചറിയൽ കാർഡും നൽകണമെന്ന് ഷെയ്ഖ് ഹസീന ഔദ്യോഗികമായി അഭ്യർത്ഥിച്ചെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ. ലണ്ടൻ ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന അഭിഭാഷകൻ സ്റ്റീവൻ പൗൾസ് കെ.സി (മാട്രിക്സ് ചേമ്പേഴ്സ്) വഴി നവംബർ 9-ന് അയച്ച കത്തിൽ, ഈ രേഖകൾ അനുവദിച്ചുനൽകണമെന്ന് ഹസീനയുടെ അഭിഭാഷകർ ആക്ടിംഗ് ഹൈക്കമ്മീഷണർ പ്രീതി റഹ്മാനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഇടക്കാല സർക്കാരും മറ്റ് അധികാരികളും ചേർന്ന് തൻ്റെ നിലവിലുള്ള പാസ്‌പോർട്ടും ദേശീയ തിരിച്ചറിയൽ കാർഡും റദ്ദാക്കിയതായി കത്തിൽ പരാമർശിക്കുന്നു.
എന്നാൽ, പുറത്താക്കപ്പെട്ട മുൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഷെയ്ഖ് ഹസീനയ്ക്ക് പാസ്പോർട്ട് നൽകാൻ കഴിയില്ലെന്ന് ബംഗ്ലാദേശ് വിദേശകാര്യ സഹമന്ത്രി ഹുമയൂൺ കബീർ വ്യക്തമാക്കി. നിലവിലുള്ള കുറ്റവാളി കൈമാറ്റ കരാർ പ്രകാരം അവരെ ഇന്ത്യയിൽ നിന്ന് തിരികെ കൊണ്ടുവരണമെന്നും അദ്ദേഹം ആവശ്യപ്പെട്ടു. "അവർക്ക് വധശിക്ഷ വിധിക്കപ്പെട്ടതാണ്. ഒരു ഭീകരവാദിയായ വ്യക്തിക്ക് ബംഗ്ലാദേശ് പാസ്പോർട്ട് നൽകില്ല. ഹസീനയെ ഞങ്ങൾക്ക് കൈമാറണം, അവരെ കൈമാറുക തന്നെ ചെയ്യും. അവർ ഒരു ഭീകരവാദിയാണ്, നിയമനടപടികളിൽ നിന്ന് ഒളിച്ചോടിയ കുറ്റവാളിയാണ്. ബംഗ്ലാദേശും ഇന്ത്യയും തമ്മിൽ നിലവിൽ കുറ്റവാളി കൈമാറ്റ കരാർ നിലവിലുണ്ട്," എന്ന് കബീർ മാധ്യമപ്രവർത്തകരോട് പറഞ്ഞു.
2024 ഓഗസ്റ്റിൽ അധികാരം നഷ്ടപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്ന് ഇന്ത്യയിലേക്ക് കടന്ന ഹസീനയെ, ഉഭയകക്ഷി തടവുകാരെ കൈമാറുന്ന കരാർ (Extradition Treaty) വഴി വിട്ടുനൽകണമെന്ന് ബംഗ്ലാദേശ് സർക്കാർ ഇന്ത്യയോട് ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഈ അപേക്ഷ നിലവിൽ ഇന്ത്യൻ സർക്കാരിന്റെ നിയമപരമായ പരിശോധനയിലാണ്. തനിക്കെതിരെയുള്ള വിധി രാഷ്ട്രീയ പ്രേരിതമാണെന്നാണ് ഷെയ്ഖ് ഹസീനയുടെ വാദം. എങ്കിലും, തിരികെ നാട്ടിലെത്തിയാൽ ജയിൽ ശിക്ഷയോ വധശിക്ഷയോ നേരിടേണ്ടി വരുമെന്ന് പൂർണ്ണ ബോധ്യമുണ്ടെന്നും, ജനങ്ങളോടുള്ള കടമ നിർവഹിക്കാൻ ഭയം ഒരു തടസ്സമല്ലെന്നും അവർ നേരത്തെ പ്രതികരിച്ചിരുന്നു.
അതേസമയം, ഹസീനയുടെ അവാമി ലീഗിന്റെ വിദ്യാർത്ഥി സംഘടനയായ 'ബംഗ്ലാദേശ് ഛത്ര ലീഗ്' (ബി.സി.എൽ) - നിലവിൽ നിരോധിക്കപ്പെട്ട സംഘടന- നവംബർ 10-ന് രാജ്യവ്യാപകമായ അടച്ചിടലിന് (ഷട്ട്ഡൗൺ) ആഹ്വാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. പൊതുഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ, പോലീസ് കേന്ദ്രങ്ങൾ, സർക്കാർ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ ലക്ഷ്യമിട്ട് നടന്ന തുടർച്ചയായ നാടൻ ബോംബ് സ്ഫോടനങ്ങൾക്കും തീവെപ്പ് ആക്രമണങ്ങൾക്കും ഇടയിലാണ് ഈ പ്രഖ്യാപനം. കഴിഞ്ഞ ഏതാനും ദിവസങ്ങളായി ധാക്കയിൽ 50-ലധികം നാടൻ ബോംബ് സ്ഫോടനങ്ങളും, കുറഞ്ഞത് എട്ട് ബസുകൾക്ക് തീയിട്ട സംഭവങ്ങളും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇത്തരം അക്രമസംഭവങ്ങൾ വർധിച്ചുവരുന്നത് സുരക്ഷാ ആശങ്കകൾക്ക് വഴിവെച്ചിരിക്കുകയാണ്. ഇതിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, തലസ്ഥാനത്തുടനീളം അധികൃതർ നിരീക്ഷണം ശക്തമാക്കുകയും പോലീസിനെ വിന്യസിക്കുകയും ചെയ്തു.
'വധശിക്ഷയല്ലാതെ മറ്റൊരു മാർഗവുമില്ല'; ഡിസംബറിൽ തിരിച്ചെത്താനുള്ള ഷെയ്ഖ് ഹസീനയുടെ നീക്കത്തെ കുറിച്ച് ബംഗ്ലാദേശ് പ്രോസിക്യൂട്ടറുടെ മുന്നറിയിപ്പ്
